چند بشقاب خوشمزه از سرزمین شرقی + تصاویر

اقتصاد ایران: امتحان کردن و خوردن خوراک‌های محلی یکی از لذت‌بخش‌ترین کارهایی است که در سفر می‌توان انجام داد، اما مشکل اینجاست که این خوراکی‌ها در بیشتر شهرهای ایران در دسترس نیستند.

به گزارش ایسنا، خوراکی‌های محلی اکثرا در خانه‌های مردم محبوس شده‌اند، حتی یک‌سال برگزاری جشنواره‌های محلی «گردشگری غذا» از طرف سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در سراسر کشور هم نتوانست پای این خوراک‌ها را به فهرست رستوران‌ها باز کند.

جز تعدادی انگشت‌شماری مثل رشت که شهر خلاق غذا نامیده شده و در بیشتر رستوران‌های آن می‌توان انواع غذاهای محلی را پیدا کرد و یا شیراز که در یکی دو سال اخیر حرکت‌هایی کرده‌ تا مسافران و گردشگران، شریک سفره‌های رنگین آن‌ها شوند، در سایر شهرها از این خبرها نیست و بیشتر رستوران‌ها و سفره‌خانه‌های آن‌ها فقط برای عرضه‌ی چند نوعِ محدود خوراک محلی، جسارت به خرج داده‌اند.

سیستان و بلوچستان دقیقا یکی از همین استان‌ها است که غذاهای محلی آن با طعمی فرای مرزهای ایران و نزدیک به ذائقه‌ی مردمان هندوستان و پاکستان، تنها در منوی خانه‌ها جا خوش کرده است و اگر شانسِ مهمان شدن در خانه‌ی مردم نصیب شود می‌توان ماجراجویی دلچسبی داشت و طعم دلنشین گوشت و ماهی آغشته به ادویه‌های زاهدانی، هندی و پاکستانی را چشید.

در کل استان پهناور سیستان و بلوچستان که اتفاقا بعد از صنایع دستی، مهم‌ترین سوغات‌اش به واسطه‌ی همجواری با دریا، ارتباط‌ش با جاده‌ی باستانی ادویه و معروفیتش به انبار غله‌ی ایران هرچند در زمانی دور، درحالی می‌تواند میوه‌های گرمسیری، ماهی‌های آب‌های شور دریای مکران (عمان) و اقیانوس هند، خرما، ‌ ادویه، ‌ چای و خوراک‌های بومی مردمی با ذائقعه‌ای گرم باشد که دسترسی به آن‌ها کاملا محدود است و باید آن‌قدر پرس‌وجو کرد تا این دلبرکان خوشمزه را پیدا کرد.

«چامپ» یا همان دنده کباب که از راسته گوسفند آغشته به ادویه‌های پاکستانی و بنگالی تهیه شده، از جمله غذای بومی سیستان و بلوچستان است که اتفاقا در رستوران‌های این منطقه پیدا می‌شود و ادویه‌ها، خوردن آن را به شدت به تجربه‌ای متفاوت بدل کرده‌اند.

چامپ یا دنده کباب با ادویه‌های بنگالی و پاکستانی

جز این، خوراک محلی دیگری که به شیوه‌ی بومیِ مردم این منطقه تهیه شده باشد، در کل رستوران‌های سیستان و بلوچستان گیر نمی‌آید، مگر آن‌که در شهری کوچک به صاحب رستوران سفارش داده شود تا مهارت بانوی شرقی را به رخ بکشد. هرچند در برخی رستوران‌ها غذاهای عمومی به نام محلی عرضه می‌شوند که دانستن آن، بخشی از تجربه‌ی سفر و مشارکت در این ماجراجویی خوشمزه است. البته یک سالی می‌شود که پای بوم‌گردی‌ها به این استان پهناور نیز باز شده که شاید این خانه‌ها تنها مکان‌هایی برای به اشتراک گذاشتن این تجربه باشند.

بوم‌گردی‌ها بیشتر در مسیر زاهدان ـ چابهار ریشه دوانده‌اند، در روستاهایی نزدیک قله‌ی آتشفشانی تفتان، ایرانشهر، نیکشهر و تنگ سرحد، سرباز و سرانجام چابهار که اغلب مهمان را با بریانی‌، تباهِگ، تنورچه و پلوهایی با همراهی انواع ماهی‌های دریایی، میزبانی می‌کنند.

پایه‌ی بیشتر غذاهای این منطقه به خاطر پیشینه‌ی دامداری مردمانش گوشت گوسفند و بز است که به شیوه‌ای متفاوت و گاه انحصاری طبخ می‌شوند، مثل «تباهِگ» که معروف‌ترین خوراک بومی سیستان و بلوچستان است که شیوه‌ی آماده‌کردن آن از گذشتگان به ارث رسیده. تباهگ در دورانی به بار نشسته که مردم، بی‌بهره از امکانات و یخچال بودند و گوشت آغشته به پودر انار و نمک را در آفتاب خشک می‌کردند و بعد هم با برنج طبخ می‌کردند که برخلاف ظاهرش، طعم جادویی دارد. تباهگ غذای جنوبی سیستان و بلوچستان است، به مردمان حاشیه‌ی مکران تعلق دارد که دامنه‌ی مصرف‌اش تا مرکز استان و نواحی شرقی آن هم رفته است.

سفره‌ای آراسته به هنر  بانوی سیستان و بلوچستان

«بریانی» هم غذای شاهانه‌ی دیگری از این سرزمین است که حتما بر سر سفره‌ی مهمان گذاشته می‌شود. بریانی، ماهیچه‌ی اندود شده در ادویه‌ای پاکستانی است که از بس در این غذا مصرف شده، در سراسر سیستان و بلوچستان به همین نام شهره شده است.

این ماجراجویی خوشمزه را می‌توان در میان عشایر سیستان و بلوچستان هم ادامه داد، جایی که از مهمان با «تنورچه» پذیرایی می‌کنند. از اسم‌اش مشخص است که در تنور آماده می‌شود حالا یا گوشت‌ها را به سیخی از برگ‌های نخل می‌کشند یا بره‌ی ذبح شده را کامل در تنوری گداخته قرار می‌دهند و در هر دو حالت دهانه‌ی تنور را با کاهگل می‌پوشانند.

اما در شمال سیستان بلوچستان آن‌چه بیشتر رواج دارد، کشک زرد، آبگوشت زابلی و سیستانی (اوجیزک) و لنجو (آبگوشت ماهی) و غذاهایی از این دست است که برخی از آن‌ها با پیشینه‌ای چندهزار ساله، میراث معنوی این سرزمین به شمار می‌آیند، خوراک‌هایی که محدود شده‌اند به چهاردیواری خانه‌های مردمان سیستان و بلوچستان و مسافران بی‌بهره از کشف آن‌ها مانده‌اند.

شاید در سفر به سرزمین نخل و آفتاب نتوان این ماجراجویی لذیذ را کامل تجربه کرد، اما بازارهای قدیمی و محلی زاهدان و چابهار این شانس را می‌دهند که  دست‌کم چاشنی این غذاهای محلی خوشمزه را تهیه کرد و به سفرِ سیستان و بلوچستان، طعم تازه‌ای داد.

تباهگ
آماده کردن تباهگ به شیوه‌ای سنتی
تنورچه
بازار قدیمی چابهار
لنجو یا آبگوشت ماهی
تنورچه

انتهای پیام

نظرات کاربران

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط خبرگزاری در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

نرخ ارز

عنوان عنوان قیمت قیمت تغییر تغییر نمودار نمودار
دلار آمریکا 4015 0 (0%)
یورو 4785 0 (0%)
پوند 5350 0 (0%)
درهم امارات 1119 0 (0%)
دلار کانادا 3278 0 (0%)
دلار استرالیا 3230 0 (0%)
فرانک سوییس 4175 0 (0%)
ده هزار ین ژاپن 359500 0 (0%)
کرون سوئد 496 0 (0%)
کرون دانمارک 635 0 (0%)
کرون نروژ 505 0 (0%)
لیر ترکیه 1117 0 (0%)
رینگیت مالزی 985 0 (0%)
یوان چین 635 0 (0%)
بت تایلند 127 0 (0%)
روپیه هند 64 0 (0%)
ریال عربستان 1070 0 (0%)
دینار عراق 3400 0 (0%)
روبل روسیه 71 0 (0%)
منات آذربایجان 2360 0 (0%)
درام ارمنستان 8 0 (0%)
لاری گرجستان 1730 0 (0%)
دینار کویت 13300 0 (0%)
دینار بحرین 10650 0 (0%)
ریال عمان 10500 0 (0%)
ریال قطر 1090 0 (0%)
لیر سوریه 9 0 (0%)
دلار سنگاپور 3000 0 (0%)
دلار نیوزیلند 2970 0 (0%)
دلار هنگ کنگ 525 0 (0%)
روپیه پاکستان 39 0 (0%)
افغانی 58 0 (0%)
عنوان عنوان قیمت قیمت تغییر تغییر نمودار نمودار
دلار 34299 0 (0%)
یورو 40480 0 (0%)
پوند 45325 0 (0%)
درهم امارات 9339 0 (0%)
لیر ترکیه 9333 0 (0%)
یوان چین 5172 0 (0%)
صد ین ژاپن 30367 0 (0%)
دلار کانادا 27509 0 (0%)
دلار استرالیا 26931 0 (0%)
فرانک سوئیس 34986 0 (0%)
افغانی 504 0 (0%)
کرون سوئد 4214 0 (0%)
کرون دانمارک 5438 0 (0%)
کرون نروژ 4313 0 (0%)
دینار کویت 113434 0 (0%)
ریال عربستان 9146 0 (0%)
ریال قطر 9317 0 (0%)
ریال عمان 89142 0 (0%)
دینار عراق 2945 0 (0%)
دینار بحرین 90926 0 (0%)
لیر سوریه 67 0 (0%)
روپیه هند 528 0 (0%)
روپیه پاکستان 32559 0 (0%)
دلار سنگاپور 25242 0 (0%)
دلار هنگ کنگ 4397 0 (0%)
رینگیت مالزی 8116 0 (0%)
بات تایلند 103432 0 (0%)
روبل روسیه 598 0 (0%)
منات آذربایجان 20193 0 (0%)
درام ارمنستان 7124 0 (0%)