چالشی که این بار دامن فوتبال را گرفت

اقتصاد دولتی یا آزاد؟ مساله این است!

اقتصاد ایران: اردبیل - اقتصاد دولتی و اقتصاد آزاد، دو سیستم اقتصادی کلان دنیا هستند که سکانداران جوامع مختلف به فراخور شرایط جامعه خود برای مدیریت فضای اقتصادی جامعه یکی از این دو مسیر را برمی‌گزینند. اقتصاد کشور ما در این دوراهی به نوعی پادرهوا مانده و در آستانه جام جهانی فوتبال، این بلاتکلیفی این‌بار دامن فوتبال را گرفته است؛ آن هم در حجم چند میلیون دلار!

به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران از اردبیل ، نظام اقتصاد بازار که اصطلاحا اقتصاد آزاد نامیده می‌شود، نظامی است که اغلب کشورهای توسعه یافته پایه‌های اقتصاد خود را مبتنی بر اصول آن مستحکم کرده‌اند. نظامی که در آن کلید تمامی فعالیت‌های اقتصادی در دست مردم و فعالان اقتصادی است و کسب بیشترین سود، اصلی‌ترین هدف فعالیت اقتصادی است. در این نظام، عرضه و تقاضا در ارتباط تنگاتنگ با یکدیگر قرار دارند.

در مقابل، نظام اقتصاد متمرکز یا دولتی وجود دارد که در آن دولت کنترل‌کننده فضای اقتصادی است. ایجاد، بسط و حذف قوانین بدون پذیرفتن کمترین تاثیر را از بازار، توسط حاکمیت صورت می‌گیرد و هیچ تناسبی بین عرضه و تقاضا وجود ندارد و این دولت و سایر ارگان‌های حاکم بر اقتصاد هستند که اولویت زمانی و مکانی سرمایه‌گذاری و جهت‌دهی به سرمایه‌های کشور را عهده‌دارند.

در مقایسه کلی این دو نظام باید گفت نظام اقتصاد آزاد فرصت رشد اقتصادی شهروندان را بیشتر کرده و زمینه را برای توسعه اقتصاد و ارزش تولید ناخالص داخلی فراهم می‌آورد اما افزایش شکاف طبقاتی در جامعه از معایب آن است؛ چون افرادی که توان رقابت در این بازار گسترده را ندارند، به حاشیه رانده می‌شوند. در طرف دیگر، برقراری عدالت اجتماعی از مهمترین دستاوردهای اقتصاد دولتی است، هر چند که فساد مالی گسترده و سطح درآمد پایین اکثریت غالب جامعه آفت بزرگ این نظام اقتصادی است.

نگاهی به اقتصاد کشور ما نشان می‌دهد که در سیاست‌گذاری کلان اقتصاد جامعه با نوعی بلاتکلیفی مواجهیم. از یک سو دولت‌ها بر طبل خصوصی‌سازی و مشارکت مردم در اقتصاد می‌کوبند و از سوی دیگر شاهد هیچ نوع تحدیدی در مرزهای دولت و سیستم بوروکراسی کشور که در هر کوی و برزن نام و نشانی برای خود دست و پا کرده، نیستیم. پا در هوا ماندن در دوراهی اقتصاد دولتی و آزاد، از یک سو جامعه را از مزایای هر دو نظام اقتصادی بی‌بهره ساخته و از سوی دیگر معایب هر دو نظام اقتصادی را شامل حال شهروندان کرده است.

شرکت‌های خودروسازی در یک بازار انحصاری مطلق، محصولات بی‌کیفیت خود را به بالاترین قیمت ممکن تقدیم شهروندان می‌کنند و آمارها نشان‌دهنده سیر نزولی سطح درآمد شهروندان است. در کنار فسادهای کوچک و بزرگ مالی، هر چند وقت یک بار شاهد یک بمب خبری در این خصوص هستیم و در حالی که استان‌هایی نظیر اردبیل از خط ریلی بی‌نصیبند، قراردادهای بین‌المللی برای تکمیل باند خط سریع‌السیر استان‌هایی نظیر اصفهان بسته می‌شود که همه و همه از زیر سوال‌رفتن مفاهیمی چون عدالت اجتماعی، فضای رقابتی و شفافیت اقتصادی حکایت دارد.

در آخرین مورد و در آستانه جام جهانی فوتبال، درحالی که تیم‌های حاضر در جام‌جهانی قراردادهای میلیون دلاری با برندهای جهانی پوشاک منعقد می‌کنند، فدراسیون فوتبال ایران برای خرید پوشاک تیم ملی طی قراردادی که با یک شرکت آلمانی بسته، نه‌تنها هیچ رقمی دریافت نمی‌کند که باید هزینه پوشاک را هم بپردازد! در این میان مشکل اصلی، مساله فروش پیراهن در ایران است که با توجه به ممنوعیت واردات پوشاک از سوی وزارت صنایع جهت حمایت از تولید ملی، هیچ راهی برای مجاب کردن این شرکت برای حمایت مالی از فوتبال ایران وجود ندارد.

از میزان تاثیر این قوانین به اصطلاح حمایتی دولت در توسعه صنعت پوشاک که بگذریم، به روشنی درمی‌یابیم که بلاتکلیفی اقتصاد کشور این‌بار دامن فوتبال را گرفته است؛ آن هم در حجم چند میلیون دلار!

یادداشت از مصطفی جمشیدیwww.econews.com

نظرات کاربران

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط خبرگزاری در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

نرخ ارز

عنوان عنوان قیمت قیمت تغییر تغییر نمودار نمودار
دلار آمریکا 4494 60 (1.35%)
یورو 5610 20 (0.36%)
پوند 6275 5 (0.08%)
درهم امارات 1265 5 (0.4%)
دلار کانادا 3690 10 (0.27%)
دلار استرالیا 3650 10 (0.27%)
فرانک سوییس 4760 35 (0.74%)
ده هزار ین ژاپن 407000 4,000 (0.99%)
کرون سوئد 565 2 (0.36%)
کرون دانمارک 741 6 (0.82%)
کرون نروژ 575 5 (0.88%)
لیر ترکیه 1212 2 (0.17%)
رینگیت مالزی 1175 5 (0.43%)
یوان چین 735 15 (2.08%)
بت تایلند 146 1 (0.69%)
روپیه هند 73 0 (0%)
ریال عربستان 1200 0 (0%)
دینار عراق 3700 0 (0%)
روبل روسیه 86 0 (0%)
منات آذربایجان 2720 0 (0%)
درام ارمنستان 10 0 (0%)
لاری گرجستان 1900 0 (0%)
دینار کویت 14650 0 (0%)
دینار بحرین 11800 0 (0%)
ریال عمان 11600 0 (0%)
ریال قطر 1200 0 (0%)
لیر سوریه 12 0 (0%)
دلار سنگاپور 3450 0 (0%)
دلار نیوزیلند 3400 0 (0%)
دلار هنگ کنگ 595 0 (0%)
روپیه پاکستان 41 0 (0%)
افغانی 65 0 (0%)
عنوان عنوان قیمت قیمت تغییر تغییر نمودار نمودار
دلار 36639 30 (0.08%)
یورو 44780 133 (0.3%)
پوند 50767 173 (0.34%)
درهم امارات 9977 8 (0.08%)
لیر ترکیه 9620 15 (0.16%)
یوان چین 5726 38 (0.67%)
صد ین ژاپن 33105 225 (0.68%)
دلار کانادا 29335 74 (0.25%)
دلار استرالیا 29317 161 (0.55%)
فرانک سوئیس 38044 90 (0.24%)
افغانی 528 0 (0%)
کرون سوئد 4540 10 (0.22%)
کرون دانمارک 6018 21 (0.35%)
کرون نروژ 4659 10 (0.22%)
دینار کویت 121755 11 (0.01%)
ریال عربستان 9771 8 (0.08%)
ریال قطر 10066 8 (0.08%)
ریال عمان 95291 78 (0.08%)
دینار عراق 3093 7 (0.23%)
دینار بحرین 97446 80 (0.08%)
لیر سوریه 72 0 (0%)
روپیه هند 574 1 (0.17%)
روپیه پاکستان 33113 115 (0.35%)
دلار سنگاپور 27738 94 (0.34%)
دلار هنگ کنگ 4688 6 (0.13%)
رینگیت مالزی 9304 56 (0.61%)
بات تایلند 114898 246 (0.21%)
روبل روسیه 648 3 (0.47%)
منات آذربایجان 21552 111 (0.52%)
درام ارمنستان 7603 23 (0.3%)